Beaujolais: Gamay, cru i piwnice winiarskie

Beaujolais leży na północ od Lyonu i na południe od Mâconnais. W jego dwunastu apelacjach, czyli obszarach o określonym pochodzeniu i zasadach produkcji, powstaje przede wszystkim czerwone wino z Gamay. Beaujolais i Beaujolais Villages występują także w wersji różowej, a Chardonnay daje wina białe.

Beaujolais i Beaujolais Villages obejmują szersze obszary; dziesięć cru to odrębne apelacje o mniejszym zasięgu. Na południu regionu częstsze są podłoża gliniaste i wapienne, a północne cru leżą w dużej mierze na granitowych piaskach. Nas ciekawi, jak wiele różnic można znaleźć w winach z tego samego Gamay: od młodego Nouveau po dojrzewające Morgon i Moulin-à-Vent.

Nazwa Beaujolais wywodzi się od Beaujeu, dawnej stolicy okolicy, i pojawia się od XIII wieku. W XVII wieku kupcy spławiali wino rzekami do Lyonu. Trafiało do miejscowych tawern i bouchons — niewielkich restauracji związanych z lokalną kuchnią. Handel z miastem był ważną częścią rozwoju winiarstwa.

W XIX wieku filoksera zniszczyła znaczną część europejskich winnic. W Beaujolais działacz i szkółkarz Victor Pulliat propagował szczepienie winorośli na odpornych podkładkach amerykańskich. Później region zmieniał się także przez handel i kooperację. W 1927 roku powstała Cave des Producteurs des Grands Vins de Fleurie, pierwsza tutejsza spółdzielnia winiarska. Z kolei Beaujolais Nouveau, młode wino sprzedawane niedługo po zbiorach, trafiło na rynek szerzej w 1951 roku; jego jesienna premiera stała się rozpoznawalną częścią lokalnego kalendarza.

Jakie wina powstają w Beaujolais

Gamay jest głównym czerwonym szczepem. W młodym winie często wyczuwalne są maliny, poziomki, jeżyny lub wiśnie; pojawiają się też pieprzne albo kwiatowe tony. Beaujolais Nouveau to świeży, młody styl przeznaczony do picia wkrótce po zbiorach, z premierą w listopadzie.

Brouilly jest największym i najbardziej na południe wysuniętym cru. Jego Gamay ma zwykle aromat czerwonych owoców, śliwek, czasem także mineralną nutę; wina pije się często młode.

Côte de Brouilly pochodzi ze stoków Mont Brouilly. Może mieć pełniejszą budowę, czyli większą treściwość w ustach, z ciemnymi owocami, pieprzem i mineralnymi nutami.

Fleurie kojarzy się z delikatnym, kwiatowym i owocowym profilem. Granitowe podłoże i różne lieux-dits, czyli nazwane parcele, dają zakres od win owocowych po pełniejsze. Przy degustacji warto poprosić o porównanie etykiet z różnych parceli.

Morgon daje bardziej skoncentrowane wina z aromatami wiśni, owoców pestkowych oraz kirschu — wiśniowego destylatu. Ma taniny, czyli garbniki wywołujące odczucie ściągania w ustach, i potencjał kilkuletniego dojrzewania.

Moulin-à-Vent jest winem czerwonym o mocniejszej strukturze. Młode roczniki mogą pachnieć wiśnią i fiołkiem; z czasem pojawiają się przyprawy, dojrzałe owoce, nuty leśne i trufla. Winnice leżą w Romanèche-Thorins i Chénas, a nazwę apelacji dał zabytkowy wiatrak.

Białe Beaujolais z Chardonnay znajdziemy m.in. w portfolio Château des Ravatys. Tamtejsze wino ma cytrusową i brzoskwiniową nutę i dojrzewa w zbiorniku betonowym.

Gdzie spróbować win Beaujolais

Hameau Duboeuf

Hameau Duboeuf pokazuje historię wina, zbiór gron, produkcję i butelkowanie przez ekspozycje oraz filmy. Na terenie kompleksu jest również pokaz audiowizualny na zabytkowym dworcu, a sala degustacyjna znajduje się na końcu wizyty. Jeśli chcemy połączyć pobyt z posiłkiem, warto sprawdzić godziny projekcji i pokazów, aby zostawić czas na degustację. Ogród z minigolfem jest osobną, sezonową częścią kompleksu.

Przy indywidualnej wizycie zapytajmy, które cru Beaujolais są dostępne do spróbowania. Program czterech win z dodatkową próbką-zagadką dotyczy grup liczących co najmniej piętnaście osób. Sala proponuje również wina z sąsiedniego Mâconnais; przy porównywaniu Beaujolais warto zaznaczyć, że interesują nas próbki z tego regionu.

Château des Ravatys

Tutaj można zestawić apelacje z własnych winnic: Brouilly Les Marquisats oraz Côte de Brouilly w kilku cuvées — wersjach wina producenta. Warto porównać aromaty czerwonych owoców Les Marquisats z bardziej przyprawowym i mineralnym charakterem Côte de Brouilly. Cuvée Auguste dojrzewa częściowo w beczkach, a częściowo w dużych foudres, czyli drewnianych kadziach. Do porównania można dobrać Beaujolais Chardonnay lub różowe Air de Rosé z katalogu posiadłości; dostępność próbek trzeba uzgodnić.

Oferta przewiduje degustację gourmand z deską serów, wędlin, sezonowych owoców i pieczywa, a wizyty w piwnicy wymagają rezerwacji. Przy wyborze terminu zapytajcie, czy na dany dzień dostępny jest właśnie wariant z deską, i poproście o zestawienie jednego białego z czerwonymi: takie porównanie pokaże różnice między szczepem Chardonnay i cru z Gamay.

Château of Pizay

Pizay obejmuje hotel, restaurację i ogrody; do tego kompleksu prowadzi wizytówka w Google Maps. Winiarnia ma osobną przestrzeń degustacyjną z etykietami regionalnymi i cru, m.in. Régnié, Brouilly i Morgon. Przy uzgadnianiu wizyty warto ustalić wejście oraz wybrany format degustacji.

Jeśli chcemy połączyć próbki z lunchem, zapytajmy o zasady obu rezerwacji oraz o to, czy cała grupa musi wybrać to samo menu. Degustacja winiarni i posiłek w hotelowej restauracji są odrębnymi doświadczeniami. Ogrody z XVIII wieku należą do tego samego majątku; warto potwierdzić ich dostępność przy wizycie w części winiarskiej.

Cave de Fleurie

Cave de Fleurie to piwnica i sklep spółdzielni, gdzie można spróbować win z Fleurie i innych apelacji Beaujolais. Przy ladzie warto powiedzieć, czy szukamy owocowego, młodego Gamay, czy wina bardziej skoncentrowanego, i poprosić o próbki przed zakupem. Rozmowa o różnicach między etykietami pomoże wybrać butelkę do własnych upodobań. Zapytajmy również o lokalny miód i sok winogronowy: dodatki do zakupów zależą od bieżącego asortymentu.

Maria i Ignacy