Santorini: Assyrtiko, winnice kouloura i Vinsanto

Tradycyjne krzewy winorośli na Santorini rosną nisko, a ich pędy zaplata się w kosz zwany kouloura. Taka forma osłania grona przed silnym wiatrem i słońcem. Wulkaniczny, suchy krajobraz wyspy ukształtował też charakter najważniejszego tutejszego szczepu: Assyrtiko zachowuje wyraźną kwasowość nawet w ciepłym, suchym klimacie, a powstające z niego wina są zwarte i mineralne. Obszar Santorini PDO obejmuje Thirę i Thirasię. Wulkaniczne podłoże osłoniło tutejszą uprawę przed filokserą, dlatego na wyspie zachowały się krzewy rosnące na własnych korzeniach, bez szczepienia; tradycyjna uprawa korzysta z naturalnej wilgoci. Nas ciekawi, jak te same winogrona zmieniają się między świeżym, wytrawnym białym a słodkim Vinsanto.

Santorini ma długą historię winiarstwa, której ślady prowadzą do Akrotiri. Wśród znalezisk archeologicznych są pestki i pozostałości winorośli, a także urządzenia związane z tłoczeniem i przechowywaniem wina. Te przedmioty pokazują, że wino było częścią życia osady przed erupcją wulkanu w epoce brązu W XIX wieku Vinsanto zdobyło szczególne miejsce w rosyjskiej tradycji prawosławnej jako wino komunijne.

Jakie wina warto porównać

Wytrawne Santorini PDO bazuje na Assyrtiko; uzupełniać je mogą Aidani i Athiri. Cytrusy i żółte owoce łączą się tu z mineralnością, pełną strukturą i świeżą kwasowością.

Nykteri to wytrawne białe wino Santorini PDO, które po fermentacji w zbiorniku lub beczce dojrzewa w drewnie przynajmniej trzy miesiące. W aktualnym zestawie Venetsanos składa się z Assyrtiko, Aidani i Athiri. O porównanie go z podstawowym białym Santorini warto poprosić przy wyborze degustacji: sam skład odmian nie wyjaśnia różnicy produkcji.

Naturalnie słodkie Vinsanto powstaje z winogron podsuszanych na słońcu. Słodycz łączy się z zachowaną kwasowością; oficjalny profil wymienia miód, cytrynę i rodzynki. Wino dojrzewa w dębie na Thirze lub Thirasii co najmniej dwa lata, z dostępem tlenu — ten sposób dojrzewania nazywa się oksydacyjnym.

Czerwona Mandilaria jest w bieżącej degustacji Venetsanos winem wytrawnym z regionalnym oznaczeniem PGI. Pokazuje miejscową czerwoną odmianę obok znacznie lepiej znanego białego Assyrtiko.

Półwytrawne różowe Anagallis z Venetsanos łączy Aidani, Assyrtiko i Mandilarię. Przy wyborze zestawu warto poprosić o porównanie go z czerwonym winem tej winiarni, aby spróbować dwóch różnych wersji Mandilarii.

Miejsca degustacji

Santo Wines

W Santo można połączyć wino z jedzeniem i widokiem na kalderę. Na miejscu są degustacje wina i oliwy, możliwość zwiedzania winiarni, restauracja oraz sklep z produktami. Przy wyborze zestawu zapytajmy, czy zawiera trzy próbki z małą deską serów i wędlin oraz jakie przekąski można zamówić dodatkowo. Jeśli wolimy pojedynczy kieliszek zamiast zestawu, zapytajmy, czy taka opcja jest aktualnie dostępna.

Venetsanos Winery

Venetsanos opisuje swoją winiarnię jako pierwszą przemysłową winiarnię na wyspie. Oprowadzanie przedstawia historię rodziny Venetsanos i warunki miejscowych winnic, po czym przechodzi do zestawu pięciu win z rodzimych odmian oraz lokalnych przekąsek. Na liście są Assyrtiko, Nykteri, różowe Anagallis z Mandilarią, czerwone Mandilaria i naturalnie słodkie Vinsanto. Warto zapytać, czy oprowadzanie będzie po angielsku i czy degustacja odbędzie się na zewnątrz: producent zastrzega, że przy wietrznej pogodzie przenosi ją do środka. Jeśli planujemy dłuższy pobyt przy stole, warto zapytać, czy dostępny jest wariant z większym posiłkiem; podstawowa oferta obejmuje lokalne przekąski.

Estate Argyros

W Estate Argyros można wybrać wizytę z czasem w winnicy i strefie produkcji, a potem degustacją obejmującą Vinsanto, sery i wędliny. Przy rezerwacji sprawdźmy zakres wybranego wariantu: sama degustacja nie oznacza wejścia na zaplecze produkcyjne. Jeśli interesuje nas porównanie Assyrtiko dojrzewanego w amforze i stali, sprawdźmy, czy obie wersje są w aktualnym zestawie.

Santorini Wine Museum

Muzeum mieści się w podziemnej jaskini, ze sprzętem używanym do produkcji wina; wystawa prowadzi przez dzieje santoryńskiego winiarstwa od 1660 do 1970 roku. Aktualna oferta łączy zwiedzanie z degustacją świeżych i dojrzewających win, a indywidualni odwiedzający mogą skorzystać z audioprzewodników w 15 językach. Do wyboru jest kilka pakietów; jeden obejmuje cztery próbki, inny siedem i przekąski. Poprośmy o objaśnienia do każdej próbki i dobór win do naszych zainteresowań. Jeśli chcemy porównać wytrawne białe ze słodkim Vinsanto, zapytajmy, który pakiet obejmuje oba style.

Maria i Ignacy